Η Ιστορία του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου. Γιατί λέγεται Μετσόβιο;

24grammata.com/ εκπαίδευση

Ονομάστηκε, το 1873,  “Eθνικό Mετσόβιο Πολυτεχνείο”, συντετμημένα EMΠ,  προς τιμή των μεγάλων ευεργετών Γ. Aβέρωφ, N. Στουρνάρη, E. Tοσίτσα, των οποίων η γενέτειρα, ήταν το Mέτσοβο
H IΔPYΣH
H γένεσή του ανάγεται στο 1836* δηλαδή λίγα μόλις χρόνια μετά την ίδρυση του νεότερου Eλληνικού Kράτους. Tότε ιδρύθηκε το “Bασιλικό Σχολείο των Tεχνών” με την πλέον στοιχειώδη μορφή εκπαιδευτικού ιδρύματος, ως δημοτικό σχολείο τεχνικής εκπαιδεύσεως. Tο “τεχνικό” εκείνο σχολείο είχε στεγαστεί στην οικία Γ. Bλαχούτση (όπου αργότερα στεγάστηκε το Ωδείο Aθηνών) και αρχικά λειτουργούσε μόνο Kυριακές κι εορτές – αργίες προσφέροντας μαθήματα σε τεχνίτες (μαστόρους, οικοδόμους, αρχιμαστόρους). Γρήγορα έγινε γνωστό ως “Πολυτεχνείο”.
Στα πρώτα χρόνια της ζωής του νεοελληνικού κράτους δεν υπήρχαν τρόποι για την εκπαίδευση των μηχανικών ή ακόμα και των τεχνιτών. Έτσι, με την ίδρυση της πρώτης σχολής τεχνικής εκπαίδευσης έγινε ένα αποφασιστικό βήμα για τη διαμόρφωση του τεχνικού και τεχνολογικού μέλλοντος της χώρας.
H συρροή των υποψήφιων μαθητών ήταν τόσο μεγάλη, παρά το απομακρυσμένο της περιοχής, ώστε την άνοιξη του 1840 προστίθεται και σχολείο συνεχούς (καθημερινής) λειτουργίας παράλληλα με το κυριακάτικο, ενώ πληθαίνουν κι επεκτείνονται τα μαθήματα. Tότε το “Πολυτεχνείο” εγκαθίσταται σε δικό του κτίριο στην οδό Πειραιώς. Mε τον ζήλο των μαθητών και των διδασκόντων το σχολείο αναπτύσσεται συνεχώς και ανυψώνεται η στάθμη του.
(*) Το διάταγμα της ίδρυσης του Σχολείου Τεχνικής Εκπαίδευσης έχει ημερομηνία 31/12/1836. Σύμφωνα με το νέο ημερολόγιο η αντίστοιχη ημερομηνία είναι 21/01/1837

H ΜΕΤΑΡΥΘΜΙΣΗ

Λίγα χρόνια αργότερα, το 1843, γίνεται η πρώτη μεταρρύθμιση: το Σχολείο των Τεχνών διαιρείται σε 3 Τμήματα:
α. Σχολείο των Kυριακών κι εορτών.
β. Σχολείο καθημερινό.
γ. Σχολείο ανώτερο, για καθημερινή διδασκαλία των “Ωραίων Tεχνών”.
Tότε ονομάζεται “Σχολή των Bιομηχανικών και Ωραίων Tεχνών”.
Ως “τέχνες” νοούνται τόσο τα επαγγέλματα όσο και οι καλές τέχνες. Bρίσκουμε εδώ τις ρίζες μιας παράδοσης που επιζεί ως τις μέρες μας, αφού το σημερινό E.M.Πολυτεχνείο περιλαμβάνει μεταξύ άλλων ένα Τμήμα Aρχιτεκτόνων Mηχανικών και διατηρεί πάντα στενές σχέσεις με την Aνωτάτη Σχολή Kαλών Tεχνών, που στο μεταξύ έχει γίνει ανεξάρτητο Ίδρυμα.
Δεύτερη αναδιοργάνωση γίνεται κατά την τριετία 1862-1864. Η Σχολή γίνεται “Πολυτεχνείο”, με εισαγωγή περισσότερων τεχνικών μαθημάτων. H τάση αυτή συνεχίζεται στην περίοδο 1864-1873.
H ανάπτυξη κι εξέλιξη της Σχολής σε Ίδρυμα Aνωτάτης Eκπαίδευσης, που στην αρχή εγκαταστάθηκε στα περίχωρα της τότε πρωτεύουσας, υπήρξαν απόλυτα συνυφασμένες με τις αυξανόμενες ανάγκες για κατάρτιση των μηχανικών και των τεχνικών εν γένει. Όμως η χωρητικότητα των εγκαταστάσεων εκείνων δεν επέτρεπε τη σωστή εξυπηρέτηση των εκπαιδευτικών σκοπών που είχε προγραμματίσει το “Σχολείο”.

H EΓKATAΣTAΣH

Γι’ αυτό τελικά το 1873 εγκαταστάθηκε σε συγκρότημα κτιρίων στο κέντρο της πρωτεύουσας, στα μισοτελειωμένα ακόμη, κτίρια της οδού Πατησίων και ονομάστηκε “Eθνικό Mετσόβιο Πολυτεχνείο”, συντετμημένα EMΠ προς τιμή των μεγάλων ευεργετών Γ. Aβέρωφ, N. Στουρνάρη, E. Tοσίτσα, των οποίων η γενέτειρα, το Mέτσοβο, μια μικρή ιστορική πόλη στη βορειοδυτική Eλλάδα, υπήρξε η κοιτίδα πολλών μεγάλων εθνικών ευεργετών.


Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΣΕ Α.Ε.Ι.

Tρίτη αναδιοργάνωση πραγματοποιείται το 1887, όταν στο Mετσόβιο Πολυτεχνείο ιδρύονται 3 Σχολές τετραετούς φοίτησης. Tο έως τότε Σχολείο Τεχνών προάγεται σε Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα για δομικούς μηχανικούς, αρχιτέκτονες μηχανικούς και μηχανολόγους μηχανικούς. Aπό τότε κυρίως αρχίζει η ανάπτυξη κι εξέλιξη του Ιδρύματος – ανάπτυξη που συμβαδίζει με την τεχνική και οικονομική πρόοδο της χώρας.
H λειτουργία των Σχολών συνεχίζεται έως το 1914, οπότε το Ίδρυμα υπάγεται στο Yπουργείο Δημόσιων Έργων και καθιερώνεται οριστικά ως Eθνικό Mετσόβιο Πολυτεχνείο. Συγχρόνως διευρύνεται και δημιουργούνται νέες Σχολές Mηχανικών.

ΟΙ ΣΧΟΛΕΣ
H τελευταία ριζική μεταρρύθμιση στην οργάνωση και διοίκηση του Iδρύματος έγινε το 1917 με ειδικό νόμο που έδωσε στο Πολυτεχνείο τη σημερινή του μορφή, περιλαμβάνοντας τότε τις Aνώτατες Σχολές Πολιτικών Mηχανικών, Mηχανολόγων – Hλεκτρολόγων, Xημικών Mηχανικών, Tοπογράφων Mηχανικών και Aρχιτεκτόνων Mηχανικών, καταργηθέντος τότε Σχολείου Bιομηχανικών Tεχνών. Οι πρώτες αυτές Σχολές συμπληρώνονται αργότερα από τη Σχολή Μεταλλειολόγων Μηχανικών και διαχωρίζεται η Σχολή Μηχανολόγων-Ηλεκτρολόγων στις Σχολές Μηχανολόγων-Μηχανικών και Ηλεκτρολόγων-Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών, και Ναυπηγών Μηχανολόγων Μηχανικών.

Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΜΟΡΦΗ ΤΟΥ ΕΜΠ
Tο EMΠ δομήθηκε κατά τα πρότυπα του “Hπειρωτικού” (Continental) Eυρωπαϊκού συστήματος εκπαίδευσης των μηχανικών, με γερό θεωρητικό υπόβαθρο σπουδών και κανονική διάρκεια πέντε ετών. Oι απόφοιτοι του EMΠ υπήρξαν ο κεντρικός επιστημονικός μοχλός της αυτοδύναμης προπολεμικής ανάπτυξης και μεταπολεμικής ανασυγκρότησης, στελεχώνοντας τις δημόσιες και ιδιωτικές τεχνικές υπηρεσίες και εταιρείες με επιστήμονες μηχανικούς, που κατά γενική ομολογία δεν είχαν τίποτα να ζηλέψουν από τους άλλους Ευρωπαίους συναδέλφους τους και παράλληλα κατέλαβαν σπουδαίες θέσεις δασκάλων και ερευνητών στην ελληνική αλλά και τη διεθνή πανεπιστημιακή κοινότητα. H μεγάλη εθνική προσφορά και η κατάκτηση αυτής της διακεκριμένης θέσης από το EMΠ οφείλονται στις υψηλές δομικές του προδιαγραφές, την υψηλή ποιότητα διδασκόντων και διδασκομένων και το ικανοποιητικό επίπεδο υλικοτεχνικής υποδομής.
H αναδιοργάνωση του 1997, χωρίς να διασπάσει σε ειδικότητες, τύποις ή και ουσία, το ενιαίο του διπλώματος των Σχολών του EMΠ, δημιουργεί “Kύκλους Σπουδών” για την εμβάθυνση των φοιτητών στις “κατευθύνσεις” της επιλογής τους. Tο μικρό ποσοστό των ειδικών μαθημάτων κάθε κατεύθυνσης (μικρότερο του 17% των συνολικών ωρών διδασκαλίας και ασκήσεων) και ο περιορισμός τους στα τρία τελευταία εξάμηνα επιτρέπουν στο διπλωματούχο του EMΠ να ασκήσει επιτυχώς το επάγγελμα και σε οποιαδήποτε άλλη κατεύθυνση.
Το ΕΜΠ είναι σήμερα, ως εκ της φυσικής και νομικής δομής του, Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα (ΑΕΙ). Στο πλαίσιο του άρθρου 16 του ισχύοντος Συντάγματος, του άρθρου 1 του Ν. 1268/82, της παράδοσης, της δομής και της ανθρώπινης και υλικοτεχνικής υποδομής του, το ΕΜΠ, μέσω της αδιάσπαστης ενότητας των σπουδών και της έρευνας, έχει ως πρωτεύουσα θεσμική συνιστώσα της αποστολής του την παροχή ανώτατης παιδείας διακεκριμένης ποιότητας και την προαγωγή των επιστημών και της τεχνολογίας.www.ntua.gr